LEAN
Βελτιστοποίηση παραγωγικής ικανότητας

Πρόκειται για μια διεθνώς δοκιμασμένη μεθοδολογία που στοχεύει στην ελαχιστοποίηση της σπατάλης στις διεργασίες παραγωγής. Προτείνει ένα καινοτόμο σκεπτικό ανασχεδιασμού της παραγωγικής δραστηριότητας με κεντρικούς άξονες:

  • Απαλοιφή των διεργασιών που δεν προσδίδουν αξία στο προϊόν
  • Δημιουργία συνεχούς ροής στην παραγωγή, χωρίς διακοπές, αναμονές, με γρήγορες αλλαγές προϊόντων και μικρές παρτίδες
  • Έλξη που ρυθμοδοτείται από την τελική ζήτηση
  • Διαδικασία συνεχούς βελτίωσης, με ενεργή συμμετοχή των εργαζομένων

Αποτελέσματα

Σύμφωνα με διεθνείς αναφορές , η λιτή παραγωγή μπορεί να μειώσει:

  • 83% τις μη προστιθέμενης αξίας διαδικασίες
  • 76% τα αποθέματα
  • 52% τον χρόνο διέλευσης (lead time)
  • 30% τον χρόνο συντήρησης
  • 73% το σταμάτημα των μηχανών
  • 33% τους απαιτούμενους χώρους παραγωγής και αποθήκευσης
  • 7% το κόστος πωληθέντων
  • 31% τα απαιτούμενα κεφάλαια κίνησης

και να αυξήσει 27% την παραγωγικότητα


Η δική μας προσέγγιση

Πρώτο και βασικό στάδιο της λιτής μετατροπής αποτελεί η αξιολόγηση (lean assessment) των παραγωγικών δραστηριοτήτων, η οποία έχει δυο στόχους:

  • Να προσδιοριστούν οι τομείς στους οποίους υπάρχουν περιθώρια βελτίωσης και να επισημανθούν τα σημεία με αναγνωρισμένα προβλήματα.
  • Να επιλεγούν τα εργαλεία που θα χρησιμοποιηθούν για την λιτή μετατροπή και να ιεραρχηθούν οι αντίστοιχες δράσεις.

Η αξιολόγηση αποτελεί το βασικό δεδομένο προκειμένου να διαμορφωθούν και να διαστασιολογηθούν, ως προς το μέγεθος και τη διάρκειά τους, μια σειρά από δράσεις που υλοποιούνται με υπηρεσίες εκπαίδευσης, μελέτης & σχεδιασμού και εφαρμογής.

ΕΡΓΑΛΕΙΑ / ΤΕΧΝΙΚΕΣ

Η εφαρμογή των αρχών της λιτής παραγωγής υλοποιείται με μια σειρά από συγκεκριμένα εργαλεία/τεχνικές, τα οποία χρησιμοποιούνται κατά περίπτωση.


value stream map

Πρόκειται για μια τεχνική που χρησιμοποιείται για τη χαρτογράφηση της ροής των υλικών και των πληροφοριών που απαιτούνται στην παραγωγή ενός προϊόντος ή μίας υπηρεσίας.

Εμφανίζει την τρέχουσα και μελλοντική κατάσταση των διαδικασιών με τρόπο που αναδεικνύει τις ευκαιρίες για βελτίωση. Σε ένα τυποποιημένο Value Stream Map οι προστιθέμενης αξίας διεργασίες απεικονίζονται οριζόντια ενώ οι μη προστιθέμενης αξίας διεργασίες απεικονίζονται κάθετα. Έτσι οι δραστηριότητες αυτές καθίστανται εύκολα διακριτές και μπορούμε να επικεντρωθούμε στην προσπάθεια εξάλειψης της αποκαλούμενης «σπατάλης».


flow

Κεντρικό συστατικό της λιτής θεώρησης είναι η ροή. Η Λιτή Παραγωγή προτείνει, έναντι του παραδοσιακού τρόπου, ένα ευέλικτο σύστημα έλξης, όπου η ζήτηση καθορίζει απευθείας τις παραγόμενες ποσότητες (ή γενικότερα το παραγόμενο έργο) μέσα από συνεχή ροή, με τέτοιον τρόπο ώστε να αποφεύγεται η σπατάλη λόγω υπερπαραγωγής. Οι διεργασίες πρέπει να εκτελούνται σε συνεχή ροή, χωρίς διακοπές ή αναμονή, μέσα από την εξισορρόπηση του ρυθμού εκτέλεσης των διεργασιών. Τέλος, η λιτή θεώρηση προωθεί την απλούστευση των συστημάτων προγραμματισμού μέσα από την οπτική ειδοποίηση των φορέων που «τρέχουν» τις διεργασίες, για να εξασφαλιστεί ο πλήρης έλεγχος της ροής.

Πυρήνας της λιτής μετατροπής αποτελεί η μελέτη της ροής των προϊόντων μέσα από τις θέσεις επεξεργασίας και της φόρτισης των πόρων (εξοπλισμού και ανθρώπων) που προκύπτει από το μείγμα των προϊόντων βάσει ζήτησης. Από τη μελέτη προκύπτουν – ως κεντρικό αποτέλεσμα - οι ανάγκες σε πόρους, ο απαραίτητος σταθερός ρυθμός εργασίας (takt) και η βέλτιστη χωροταξική διάταξη που εξυπηρετεί τις ροές.
Slide show Στάδια Υλοποίησης


smed

Πρόκειται για μια τεχνική που αποσκοπεί στην ελαχιστοποίηση του χρόνου προετοιμασίας των μηχανών (setup time), μέσα από συγκεκριμένες ενέργειες όπως:

  • Μετατροπή όσο το δυνατόν περισσότερων ενεργειών σε εξωτερικές (που εκτελούνται, ενώ η παραγωγική διαδικασία βρίσκεται σε λειτουργία)
  • Απλοποίηση του εξοπλισμού για γρήγορη αποσυναρμολόγηση και συναρμολόγηση (π.χ. να αντικαταστήσουμε τα μπουλόνια με κουμπιά και μοχλούς)
  • Εξάλειψη μη απαραίτητων ενεργειών
  • Δημιουργία τυποποιημένων οδηγιών εργασίας

Η ελαχιστοποίηση του χρόνου προετοιμασίας επιτρέπει την εναλλαγή της παραγωγής βάσει της ζήτησης, βοηθάει στη μείωση του μεγέθους των παρτίδων και βελτιώνει την αξιοποίηση του εξοπλισμού.


oee

Αποτελεί τον κεντρικό δείκτη για την μέτρηση της παραγωγικότητας σε μια δεδομένη διαδικασία παραγωγής. Στον δείκτη αυτό αποτυπώνονται τρεις συνιστώσες:

  • Διαθεσιμότητα (π.χ. εκτός λειτουργίας)
  • Απόδοση (π.χ. χαμηλός ρυθμός)
  • Ποιότητα (π.χ. απορριφθέντα)

Ο ΟΕΕ παρέχει ουσιαστικά ένα σημείο αναφοράς και ένα μέσο για την παρακολούθηση της προόδου όσον αφορά την εξάλειψη της σπατάλης από τη διαδικασία παραγωγής. Η τιμή 100% του δείκτη OEE αντιστοιχεί στην τέλεια παραγωγή (παραγωγή μόνο αποδεκτών παραχθέντων, όσο το δυνατόν γρηγορότερα, χωρίς διακοπή).


tpm

Πρόκειται για μια ολιστική προσέγγιση για τη συντήρηση, που επικεντρώνεται στην ενεργητική και προληπτική συντήρηση, προκειμένου να μεγιστοποιηθεί ο λειτουργικός χρόνος του εξοπλισμού.

Η λογική του TPM καταργεί την διακριτή γραμμή μεταξύ συντήρησης και παραγωγής και δίνει ιδιαίτερη έμφαση στην ενδυνάμωση των φορέων που συμβάλλουν στη διατήρηση του εξοπλισμού τους. Δημιουργεί μια κοινή ευθύνη για τον εξοπλισμό και ενθαρρύνει τη μεγαλύτερη συμμετοχή των εργαζομένων στο εργοστάσιο.

Υλοποιείται μέσα από 8 άξονες δράσεων, γνωστούς ως πυλώνες του TPM.

  • Αυτόνομη συντήρηση (autonomous maintenance)
  • εκπαίδευση και κατάρτιση (education and training)
  • συντήρηση ποιότητας (quality maintenance)
  • έγκαιρη διαχείριση του εξοπλισμού (early equipment management)
  • προγραμματισμένη συντήρηση (planned maintenance)
  • tpm γραφείου (tpm in administration)
  • εστιασμένη βελτίωση (focused improvement)
  • ασφάλεια, υγεία, περιβάλλον (safety, health, environment)


5s

Πρόκειται για ένα εργαλείο περιορισμού της σπατάλης μέσα από την αναδιοργάνωση, την καθαριότητα και την τυποποίηση του χώρου εργασίας ή αποθήκευσης, με τις ακόλουθες ενέργειες:

  • Ταξινόμηση (sort): Απομάκρυνση αυτών που δεν χρειάζονται πλέον
  • Τοποθέτηση σε τάξη (set in order): Οργάνωση των υπολοίπων στοιχείων
  • Καθάρισμα (shine): Καθάρισμα και επιθεώρηση του χώρου
  • Τυποποίηση (standardize): Δημιουργία προτύπων
  • Διατήρηση (sustain): Τακτική εφαρμογή των προτύπων

Ένας καλά οργανωμένος χώρος εργασίας οδηγεί σε πιο ασφαλή, αποτελεσματική και παραγωγική λειτουργία, αυξάνοντας το ηθικό των εργαζομένων, προωθώντας το αίσθημα ιδιοκτησίας και υπευθυνότητας.


kaizen

Η λέξη kaizen προέρχεται από τις λέξεις kai, που σημαίνει «αλλαγή» και zen, που σημαίνει «προς το καλύτερο».

Αποτελεί μια στρατηγική σύμφωνα με τη οποία οι εργαζόμενοι συνεργάζονται ενεργά για την επίτευξη βελτιώσεων στην παραγωγική διαδικασία. Το kaizen εμπλέκει το σύνολο των εργαζομένων σε μια διαδικασία μικρών καθημερινών προτάσεων βελτίωσης.